Koło PTTK Ziemia Janowska w Janowie Lubelskim
                                                      Oddział PTTK w Zamościu

 

Zapraszamy na Spotkania.

W każdą środę o 11, w naszym lokalu w Domu Nauczyciela.

Prosimy o zachowanie wymogów sanitarnych.

 

11 listopada 2021r.  Wycieczka do Kraśnika inspirowania Dniem Niepodległości.

LINK

10listopad 2021r.  Kolejne wspomnienia, kurs narciarski dla młodzieży.

10 listopad 2021r.  Idzie zima, przy okazji przypominamy naszą wyprawę na nartach do Kruczka.

Zapraszam

 

17 sierpnia 2021r.  Zaproszenie

Zapraszamy na nasze imprezy (PTTK Oddział w Zamościu) we wrześniu i październiku 2021 r.
4 września 2021 r.
Gwiaździsty Rajd Rowerowy na „Wzgórze Polak” współorganizator O/PTTK w Zamościu.
Jedna z tras wyruszy z Zamościa.
11 września 2021 r.
Wycieczka krajoznawcza (autokarowa) Tyszowce, Kryłów i cerkiewki na Grzędzie Sokalskiej.
25 września 2021 r.
Ogólnopolska akcja VIII Międzypokoleniowa Sztafeta Turystyczna - 47 Rajd „Miłośników Roztocza”
Zwiedzamy wzg. Wapielnia i okolice. Meta Rajdu będzie w miejscowości Łasochy gm. Susiec.
9 października 2021 r.
52 Rajd „Rydz na Patelni” - rajd pieszy
23 października 2021 r.
52 Rajd „Pieczony Ziemniak” - rajd pieszy
Więcej szczegółów na www.zamosc.pttk.pl

 

22 lipca 2021r.  Spontaniczna wyprawa rowerowa

Sprawozdanie [TUTAJ]

 

7 kwiecień 2021r.  Światowy Dzień Wody w Janowie Lubelskim – marzec 2021 r. Indywidualnie przy Źródlisku i nad Białką oraz spotkanie ograniczone.
 

 Celem strategicznym
Programu Ochrony Środowiska
jest zrównoważony rozwój
Powiatu Janowskiego
przy zachowaniu walorów
środowiska naturalnego.
(Program Ochrony Środowiska
Powiatu Janowskiego na lata 2017 – 20
z perspektywą do 2024 r. - dostępny w Internecie)

 Pomimo kolejnych obostrzeń stanu korona wirusa członkowie Koła Terenowego PTTK „Ziemia Janowska” i pracownicy Biblioteki Pedagogicznej w Janowie Lubelskim przeprowadzili działania z okazji Światowego Dnia Wody w Janowie Lubelskim – 2021 r. a dotyczyły one czystości wody ozdób naszego miasta: rzeki Białej (Białki) i Źródliska.
Trzeba podkreślić, że była to kontynuacja działań z 2012 r. (III Konferencja Ekologia i Ochrona Środowiska na Ziemi Janowskiej) oraz działań z 2019 r. i 2020 r.
Wobec stwierdzonej w 2020 r. mętnej wody Białki i zalegających tam odpadów postanowiono znaleźć przyczynę tego stanu rzeczy. Postanowiono też uzyskać wskazówki do poprawy tego środowiska wodnego. W podjętych działaniach otrzymano niektóre wyniki badań czystości rzeki Białej (Białki), poszukiwano diagnoz, ekspertyz, raportów, planów i programów ochrony środowiska, strategii rozwoju. Poszukiwano też możliwości własnych oględzin wody przy pomocy mikroskopu (metoda zapożyczona z Parku Narodowego Gór Stołowych), co tym razem się nie powiodło z braku takiego sprzętu w Janowie i okolicach.
Pierwotne zamiary grupowego wyjścia do Źródliska i nad Białkę oraz pogadanek a nawet dyskusji zdalnej zweryfikowały kolejne obostrzenia stanu korona wirusa. Wobec tego dolinę Białki (Białka i Źródlisko) odwiedzano indywidualnie a wrażenia omawiano na spotkaniach KT PTTK ZJ. Zwrócono uwagę na mętność ciemną Białki w okresie wezbrania wiosennego (roztopy). Po letnich deszczach nawalnych była mętność ciemna ale i żółtawa (less). Wezbrania skutkowały naniesionymi z górnego odcinka rzeki odpadami (butelki, puszki) w nurcie rzeki i w jej korycie. Odpady zalegały też w otoczeniu, okresowo sprzątane przez pracowników Gminnych. W rzece nie zauważono jakichkolwiek ryb a w okolicy tylko nieliczne pary kaczek (ciekawe czym się żywią?).
W działaniu edukacyjnym, w Zespole Szkolno – Przedszkolnym w Janowie Lubelskim przeprowadzono konkurs plastyczny o wodach dla dzieci podhasłem „Bądź ekologiczny – szanuj wodę”. Sponsorzy, Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Rzeszowie, Janowski Klub Rotary ufundowali nagrody książkowe o gospodarce i środowisku wodnym oraz upominki. Powiatowa Stacja Sanitarno – Epidemiologiczna w Janowie Lubelskim przygotowała film o postępowaniu i technologii badania wody dla celów komunalnych i technologicznych.
W celu podsumowania całości, we współpracy z PGW WP RZGW w Rzeszowie w dniu 26.03.2021 r. zorganizowano ograniczone spotkanie w Bibliotece Pedagogicznej . Tam specjaliści z PGW Wody Polskie – Pan Krzysztof Gwizdak i Pani Ewa Smolińska przedstawili prezentację o stanie gospodarki wodnej w skali globalnej, regionalnej i lokalnej. Prelegenci zwrócili uwagę, że rzeka Biała (Białka) według oceny Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Lublinie w jej górnym odcinku (Gmina Godziszów) nie ma dobrych wyników czystości. Wymaga to szczególnej uwagi w postaci kontroli i monitoringu czystości wody oraz starań o inwestycje poprawy gospodarki wodno – ściekowej.
W dyskusji wyjaśniano zawiłości pomiędzy wieloma instytucjami zajmującymi się czystością wód. Przytoczono dane Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w Lublinie (Vademecum Samorządowca), że dostępność ludności do sieci kanalizacyjnej w 2019 r. w Powiecie Janowskim wynosiła tylko 30,7 % a w Gminie Janów Lubelski 78,7 %. Ulokowało to Gminę Janów Lubelski na 20 miejscu w Województwie Lubelskim (na 213 gmin). Gmina Modliborzyce zajmowała 131 miejsce, Gmina Potok Wielki – 188 miejsce a pozostałe gminy z 0,0% dostępem na równorzędnych miejscach: 193. Władze wojewódzkie (z uwagi na ostatnie miejsce w kraju w dostępności sieci kanalizacji) podejmują intensywne działania naprawcze. Przykładem są dotacje dla samorządów na takie inwestycje (w tym dla Potoka Wielkiego) w marcu br. Rozmawiano, że ten stan jest następstwem dawnych rozwiązań, gdzie w budownictwie rozproszonym (głównie wiejskim) realizowano wielokilometrowe tanie sieci wodociągowe a wobec wysokich kosztów budowy sieci kanalizacyjnej i oczyszczalni - ścieki gromadzono w tymczasowych zbiornikach bezodpływowych (szambach). Nowym i problematycznym rozwiązaniem w tym zakresie były i są oczyszczalnie przydomowe.
Szukano sposobu zainteresowania czystą wodą rolników, przedsiębiorców i mieszkańców, w tym poprzez oczekiwaną odpowiedź na pytanie: dlaczego tak łatwo zlikwidowano Spółki Wodne a teraz nie mogą się odrodzić pomimo apeli i zachęt ekonomicznych dla rozproszonego rolnictwa?
Wyrażono zgodność, że tereny nad Białką mogą być udostępnione dla turystyki i rekreacji w postaci ścieżki rowerowej oraz chodnika z Zaolszynia do Centrum.
Nasi goście z uznaniem wypowiedzieli się o wysokiej dostępności do sieci kanalizacyjnej w Janowie i o efektywności naszej Oczyszczalni Ścieków. Byli pozytywnie zbudowani wzorcowym przeznaczeniem czystej wody ze Źródliska na potrzeby Zalewu Janowskiego, gdzie już dawno ulokowano rozwojową branżę turystyki i rekreacji a w przyszłości może będzie to również branża sportu i ochrony zdrowia.
Obiecali dalszą współpracę w zakresie poprawy czystości wód, również z propozycją rozwinięcia działań edukacyjnych.
Antoni Sydor – Przewodnik Turystyczny, Sekretarz KT PTTK „Ziemia Janowska”

 

 

 

31 marca 2021r.  Spotkanie i pogadanka środowa.

W przedświątecznej atmosferze Wielkiej Środy składano sobie życzenia „zdrowych i bezpiecznych” Świąt Wielkanocy. Wspominano obyczaje ludowe związane z tymi świętami. Kol. Sekretarz posłużył się też zapisami cytowanej już książki Anny Zadrożyńskiej , Świętowania Polskie – przewodnik po tradycji, Warszawa 2002 r., oraz książki „Na Spiszu” Michała Balary, Warszawa 1986 r.
Kol. Sekretarz omówił całość działań i zakończenie obchodów „Światowego Dnia Wody w Janowie Lubelskim – 2021 r.” Było to kolejne (po 2019 r. i 2020 r.) działanie naszego KT we współpracy z Biblioteką Pedagogiczną w Janowie Lubelskim. W celu podsumowania całości, we współpracy z Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Rzeszowie w dniu 26.03.2021 r. zorganizowano ograniczone spotkanie w Bibliotece Pedagogicznej. Z naszego KT uczestniczyli: kol. Prezes i Kol. Sekretarz. Dla realizacji celu strategicznego Programu Ochrony Środowiska Powiatu Janowskiego jakim jest „zrównoważony rozwój Powiatu Janowskiego przy zachowaniu walorów środowiska naturalnego” – organizatorzy obiecali sobie dalszą współpracę w zakresie poprawy czystości wód naszej ozdoby – rzeki Białki.
W dyskusji na dzisiejszym spotkaniu kol. Ryszard opowiedział o dyrektywie UE (informacja medialna) w sprawie zakazu budowy i posiadania zbiorników bezodpływowych na ścieki (szamb). Ponadto wymieniono informacje, że teraz takie zbiorniki powinny mieć atest i podlegają ewidencji a firmy zajmujące się wywozem składają kwartalne sprawozdania. Na terenie cennych przyrodniczo obszarach (wzdłuż cieków wodnych, jezior i w pobliżu ujęć wodnych) jest zakaz budowy takich zbiorników i oczyszczalni przydomowych. Warto dodać, że według „Programu Ochrony Środowiska Powiatu Janowskiego na lata 2017 – 20 z perspektywą do 2024 r.” takich zbiorników w Powiecie Janowskim jest (2015 r.) 5 399 szt. a oczyszczalni przydomowych 958 szt.
Kol. Elżbieta (sympatyk KT), Redaktor Wieści Gminnych – Modliborzyce, opowiedziała o nowym wydaniu tej ciekawej gazety, często nawiązującej do historii Ziemi Janowskiej i lokalnej tradycji.
Rozmawiano o wiosennym wyruszeniu na małe wyjazdy rowerowe. Wobec obostrzeń stanu korona wirusa nie planuje się teraz grupowych rajdów, ale mogą być wyjazdy indywidualne. Zachęcano do poznawania najbliższej okolicy, zabytków i pomników przyrody. Zalecano jazdę po odcinkach nieznanego dla wielu Wieńca Janowskiego - trasy naszego KT wokół Janowa Lubelskiego. Opis znajduje się na stronie internetowej KT.

scan. Antoni Sydor:
1/ okładka książki „Na Spiszu” Michała Balary, Warszawa 1986 r.
2/ strona tytułowa Mapy Edukacyjnej „Rejs po Polsce” PGW Wody Polskie, Warszawa 2020 r.
3/ nalepki promocyjne PGW Wody Polskie, Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Rzeszowie
                                 
Na kolejne zebrania zaprasza -
Sekretarz KT PTTK ZJ
Antoni Sydor

 

 

10 marca 2021r.  Spotkanie i pogadanka środowa.

Spotkanie przebiegało w miłej atmosferze minionego 2 dni temu Dnia Kobiet i obchodzonego właśnie Dnia Mężczyzny. Była więc znakomita kompilacja bukietu róż, smacznych ciasteczek i cukierków, aromatycznej kawy i herbaty – wszystko wzmocnione wzajemnymi uśmiechami i uprzejmościami.
W gronie narciarzy rozmawiano o marcowych urokach zimy na przedwiośniu oraz wczorajszych jazdach na nielicznych już połaciach śniegu - przy Wiacie Nadleśnictwa Janów Lubelski i w Majdanie Modliborskim.
Wobec kończącego się sezonu narciarskiego starano się zorganizować wyjazd na lodowisko sztuczne i do Muzeum (Zamość lub Biłgoraj). Teraz w Muzeum Zamojskim jest wystawa 200 – lecia sprzedaży miasta przez Ordynację do Rządu Królestwa Polskiego z przeznaczeniem na Twierdzę a w Muzeum Biłgorajskim wystawa Historia Powiatu Biłgorajskiego. Starania będą kontynuowane.
Sekretarz KT, kol. Antoni Sydor w wygłosił krótką pogadankę „160. Rocznica Powstania Styczniowego. Wspomnienie patriotycznych wystąpień w 1861 r. w Janowie Ordynackim i refleksja - luty 2021 r.” opartą o własne opracowanie opublikowane na stronie internetowej UM w Janowie Lubelskim. 160. lat temu kulminacją wystąpień było zainscenizowane nabożeństwo żałobne w dniu 13 marca 1861 r. - odprawione za poległych w demonstracji w Warszawie w dniu 27 lutego 1861 r. Prelegent przedstawił też własne opracowania opublikowane w150. Rocznicę Powstania Styczniowego. Wspomniał o ówczesnym Komitecie Organizacyjnym, wystawach i prelekcjach Muzealnych, wydawnictwach, poszukiwaniach lokalnych bohaterów, odnowionych miejscach pamięci, rajdach do miejsc walki. Wtedy współorganizatorem rajdu do Batorza było nasze KT. W końcowej dyskusji zastanawiano się jakie działania i wydarzenia będą teraz, w 160. Rocznicę Powstania?
Foto: Anna Żuraw – Łopata
Scan. Antoni Sydor, okładka książki Haliny Matławskiej „Lasy – nasze fortece”, Zwierzyniec 1993 r. Ta książka o Powstaniu Styczniowym na południowej Lubelszczyźnie zawiera opis patriotycznych wystąpień w 1861 r. w Janowie Ordynackim, w tym nabożeństwa żałobnego w kościele Dominikańskim.

Na kolejne zebrania zaprasza -
Sekretarz KT PTTK ZJ
Antoni Sydor             

 

 

 

24 Luty 2021r.  Spotkanie i pogadanka w Bibliotece.

Tym razem na wstępie omówiono wszystkie bieżące tematy, w tym: jazdę na nartach biegowych po wiosennym firnie i w temperaturach ok. 15 – 20 oC (z KAR Rekreo – Styl JL), potrzebę starań o dotację na koszty wyjazdów turystycznych (koszt paliwa), zbierania grupy chętnych na wycieczki rowerowe.
Sekretarz KT, kol. Antoni Sydor w pogadance podsumował kilkukrotne rozmowy o ubiorach Ziemi Janowskiej. Otóż najczęściej kultywuje się tradycję stroju ludowego, pomijając ubiory robocze, codzienne i okazjonalne (np.: zaślubiny, pogrzeb). Mało mówi się o ubiorach innych stanów dawnej Polski: szlachty – ziemian, mieszczan - rzemieślników, duchownych. Pomija się ubiory innych nacji licznie zamieszkujących rozległe tereny Rzeczpospolitej.
W czasie pogadanki prelegent korzystał z opracowań i relacji:
1/ Anna Zadrożyńska, Świętowania Polskie – przewodnik po tradycji, Warszawa 2002 r.
2/ Moda naszych przodków z Zamojszczyzny. Strój ludowy regionu zamojskiego. Opracowanie (Internet) Muzeum Zamojskie w Zamościu, 2021 r.
3/ Zenon Baranowski, Materiały dotyczące stroju Kraśnicko – Janowskiego, cz. 1 Janowskie Korzenie Nr 1-2003 r. oraz cz. 2 Janowskie Korzenie Nr 4-2005 r.
4/ Audycje Radio Lublin – Etnosfera – luty 2021 r., relacje z: Muzeum Regionalnego w Janowie Lubelskim, Muzeum Regionalnego w Biłgoraju, UMCS w Lublinie.
Słuchając opowieści uczestnicy wykonali ćwiczenie: na kartkach zapisali znane i zapamiętane nazwy elementów dawnych ubiorów: nakrycia głowy, ubiór górny (np.: sukmana), ubiór dolny (np.: spodnie), obuwie.
Nad ubiorem Ziemi Janowskiej warto pracować, by uchronić od zapomnienia te istotne elementy kultury i tożsamości narodowej. Czy znajdą się chętni?
W gronie zainteresowanych omówiono jeszcze sprawy organizacyjne planowanego spotkania z okazji Światowego Dnia Wody w Janowie Lubelskim – 2021 r.

Zał.: scan ryc. z: Muzeum Zamojskie w Zamościu, Strój Biłgorajski (Biłgorajsko – Tarnogrodzki) – kobiecy i męski; scan okładki książki.

Na kolejne zebrania zaprasza -
Sekretarz KT PTTK ZJ
Antoni Sydor

 

17 Luty 2021r.  Spotkanie i pogadanka w Bibliotece.

Głównym tematem spotkania w Bibliotece była pogadanka z okazji 190. rocznicy Powstania Listopadowego 1830 – 1831 r. - jaką wygłosił Sekretarz KT, kol. Antoni Sydor. Swe opowieści kol. Sekretarz oparł na własnych opracowaniach: „190. rocznica Powstania Listopadowego 1830 – 1831 r. Wspomnienie o Powstaniu w Królestwie Polskim, w Województwie Lubelskim, w Twierdzy Zamość i w Obwodzie Zamojskim – 2021 r.” oraz „190. rocznica Powstania Listopadowego 1830 -1831 r. Wspomnienie o majorze Dominiku Bulewskim - Kawalerze Orderu Virtuti Militari - 2021 r.”.
Warto podkreślić, że nasz Janów, ówcześnie nazywany Ordynackim – był wtedy siedzibą władz Obwodu Zamojskiego. Natomiast mjr. Bulewski dowodząc oddziałem 400 żołnierzy z Twierdzy Zamojskiej, w dniu 26 lutego 1831 r. wyzwolił nasz Janów w tej wojnie Polsko – Rosyjskiej.
Odpowiedni nastrój uczestników budowały pieśni z okresu Powstania: Warszawianka 1830 r. i Mazur wojenny 1830 – 1831 r.
Szkoda, że z uwagi na remont w Domu Nauczyciela niemożliwe było skorzystanie z ekranu do prezentacji mapy Królestwa Polskiego otrzymanej od dr Jacka Feduszki z Muzeum Zamojskiego oraz zeskanowanych rycin z książki „Dzieje Powstania Listopadowego 1830 – 1831”, Augusta Sokołowskiego, Kraków – 1907 r., nakł. Franciszka Bondego, Wiedeń.
Rozmawiano o:
1/ upamiętnieniu Powstania Listopadowego w Janowie Lubelskim,
2/ jazdach na nartach biegowych – są to działania KAR „Rekreo – Styl” JL, ale przy dobrych warunkach śniegowych potrzebne są trasy turystki narciarskiej i sprzęt,
3/ przygotowaniach do 3 – go działania z okazji Światowego Dnia Wody – już w marcu 2021 r.
Zebranie odbyło się zgodnie z wymogami bezpieczeństwa sanitarnego stanu korona wirusa.
Zał.: scan ryc. „ułan” z w/w książki „Dzieje Powstania Listopadowego 1830 – 1831”.

Na kolejne zebrania zaprasza -
Sekretarz KT PTTK ZJ
Antoni Sydor

 

27 stycznia 2021r.  Spotkanie w Bibliotece.

W środowe (27.01.2021 r.) śnieżne przedpołudnie w Bibliotece Pedagogicznej w Janowie Lubelskim odbyło się spotkanie członków naszego KT PTTK ZJ.
Z uwagi na obfite (ok. 40 cm) opady śniegu i mróz (ok.- 5 o C) na początku dominowała tematyka jazdy na nartach biegowych i kuligu konnego.
Następnie Kol. Prezes omówił tematykę składek członkowskich.
Rozmawiano o Planie Działania na 2021 r. i propozycji wyjazdów.
W ramach szkolenia wewnętrznego przeprowadzono zgadywankę o zabytkach Zamościa – wg materiału ze strony internetowej Muzeum Zamojskiego (foto - załącznik). Tu lektorem był Kol. Sekretarz a sędzią Kol. Prezes. Odpowiadali zebrani Członkowie naszego Koła. Wszystkie odpowiedzi były trafne. Wszyscy byli zadowoleni ze zdobytej / poszerzonej wiedzy o Stolicy Ordynacji Zamojskiej – do której należał też nasz Janów Lubelski (dawniej Ordynacki).
Zebranie odbyło się zgodnie z wymogami bezpieczeństwa sanitarnego stanu korona wirusa.
Na kolejne zebrania zaprasza -
Sekretarz KT PTTK ZJ  Antoni Sydor

 

 

14 stycznia 2021r.  Spotkanie, spotkanie i po spotkaniu

Na wczorajszym spotkaniu w wąskim granie omawialiśmy sprawy związane z działalnością, opisałem nowy system organizowanych wycieczek oraz miało premierę

 wydawnictwo wewnętrzne. Wstępnie planowane na kwartalnik.

 

12 stycznia 2021r.  Zapraszamy na spotkanie

Zapraszamy na spotkanie , jutro, w środę o godzinie 11 w Bibliotece Pedagogicznej (lub gdzy będzie więcej osób ) w naszej siedzibie (po sąsiedzku biblioteki)